مدل بلوغ اعتماد صفر CISA: راهنمای کامل برای امنیت سایبری مدرن
مقدمهای بر مدل بلوغ اعتماد صفر (ZTMM)
مدل بلوغ اعتماد صفر (Zero Trust Maturity Model – ZTMM) که توسط آژانس امنیت سایبری و زیرساخت آمریکا (CISA) ارائه شده، یک نقشه راه برای سازمانها جهت مدرنسازی امنیت سایبری در چشمانداز فناوری امروزی است. این مدل به طور خاص برای سازمانهای دولتی و در پاسخ به فرمان اجرایی ۱۴۰۲۸ با عنوان «بهبود امنیت سایبری ملی» تدوین شده، اما اصول آن برای هر سازمانی که به دنبال پیادهسازی معماری اعتماد صفر (ZTA) است، کاربردی و ارزشمند میباشد.
اعتماد صفر چیست؟
بر اساس تعریف موسسه ملی استاندارد و فناوری (NIST)، اعتماد صفر مجموعهای از مفاهیم است که برای به حداقل رساندن عدم قطعیت در اجرای تصمیمات دقیق دسترسی مبتنی بر اصل «حداقل امتیاز لازم» (Least Privilege) طراحی شده است. این رویکرد فرض میکند که شبکه همواره در معرض خطر و نفوذ قرار دارد.
به طور خلاصه، اعتماد صفر یک تغییر پارادایم از مدل امنیت مبتنی بر مکان (Perimeter-based) به یک رویکرد هویت-محور، زمینهآگاه و داده-محور است. در این مدل، هر درخواست دسترسی به منابع، بدون توجه به موقعیت کاربر یا دستگاه، به طور مداوم تأیید و اعتبارسنجی میشود.
اصول کلیدی اعتماد صفر طبق NIST SP 800-207
- تمام منابع داده و خدمات محاسباتی به عنوان «منابع» در نظر گرفته میشوند.
- تمام ارتباطات، صرف نظر از مکان شبکه، امن میشوند.
- دسترسی به منابع سازمانی به صورت هر جلسه (per-session) اعطا میشود.
- دسترسی به منابع توسط یک خطمشی پویا تعیین میشود.
- سازمان به طور مداوم یکپارچگی و وضعیت امنیتی تمام داراییها را نظارت و اندازهگیری میکند.
- تمام احراز هویتها و مجوزها به صورت پویا و به شدت قبل از اعطای دسترسی اعمال میشوند.
- سازمان تا حد امکان اطلاعات مربوط به وضعیت فعلی داراییها، زیرساخت شبکه و ارتباطات را جمعآوری کرده و از آن برای بهبود وضعیت امنیتی خود استفاده میکند.
چالشهای پیادهسازی اعتماد صفر
پیادهسازی معماری اعتماد صفر با چالشهایی همراه است. سیستمهای قدیمی (Legacy) اغلب بر پایه «اعتماد ضمنی» بنا شدهاند که با اصول اعتماد صفر در تضاد است. مدرنسازی این زیرساختها نیازمند سرمایهگذاری و تغییرات بنیادین است. علاوه بر این، موفقیت در این مسیر نیازمند تعامل و همکاری رهبران ارشد، تیمهای IT، مالکان داده و کاربران در سراسر سازمان است.
معرفی مدل بلوغ اعتماد صفر CISA
مدل بلوغ اعتماد صفر CISA یک گرادیان از پیادهسازی را در پنج ستون اصلی و سه قابلیت فراگیر تعریف میکند. این مدل به سازمانها اجازه میدهد تا به صورت تدریجی و مرحلهای به سمت بهینهسازی حرکت کنند.
پنج ستون اصلی ZTMM
- هویت (Identity): احراز هویت کاربران و سیستمها به عنوان ستون فقرات معماری اعتماد صفر.
- دستگاهها (Devices): تضمین امنیت و سلامت هر دستگاهی که به منابع سازمانی دسترسی پیدا میکند.
- شبکهها (Networks): تقسیمبندی شبکه و کنترل جریان ترافیک برای جلوگیری از حرکت جانبی مهاجمان.
- برنامهها و بارکاریها (Applications and Workloads): ایمنسازی برنامهها و فرآیندهای در حال اجرا در محیطهای داخلی و ابری.
- دادهها (Data): حفاظت از دادهها از طریق دستهبندی، رمزنگاری و پیادهسازی سیاستهای دسترسی مبتنی بر داده.
مراحل بلوغ در مدل
- سنتی (Traditional): پیکربندیهای دستی، سیاستهای ایستا و دید محدود.
- اولیه (Initial): شروع اتوماسیون، سیاستهای اولیه و تجمیع دید داخلی.
- پیشرفته (Advanced): کنترلهای خودکار، هماهنگی بین ستونها و دید متمرکز.
- بهینه (Optimal): اتوماسیون کامل، اجرای سیاستهای پویا و دید جامع سازمانی.
حرکت در این مسیر نیازمند ارزیابی دقیق وضعیت فعلی و برنامهریزی برای سرمایهگذاری در قابلیتهای جدید است. برای اطلاعات بیشتر در مورد معماری اعتماد صفر، میتوانید به سند NIST SP 800-207 مراجعه کنید.
