استانداردهای جهانی حسابرسی داخلی: راهنمای ارزیابی کیفیت
استانداردهای جهانی حسابرسی داخلی جدید که توسط انجمن حسابرسان داخلی (IIA) منتشر شده، چارچوبی جامع برای ارزیابی و بهبود عملکرد واحدهای حسابرسی داخلی فراهم میکند. این استانداردها به سازمانها کمک میکنند تا از طریق ارائه اطمینانبخشی، مشاوره و بینش مبتنی بر ریسک، به خلق، حفاظت و پایداری ارزش بپردازند. در این مقاله، به بررسی الگوی تحلیل کیفیت حسابرسی داخلی بر اساس این استانداردها میپردازیم.
الگوی تحلیل کیفیت حسابرسی داخلی چیست؟
این الگو ابزاری ساختاریافته برای ارزیابی انطباق عملکرد واحد حسابرسی داخلی با «استانداردهای جهانی حسابرسی داخلی» است. این ارزیابی میتواند برای اهداف مختلفی مورد استفاده قرار گیرد:
- ارزیابی داخلی دورهای: بررسی منظم عملکرد توسط خود تیم حسابرسی داخلی.
- ارزیابی کیفیت خارجی: ارزیابی توسط یک نهاد مستقل و واجد شرایط.
- خودارزیابی با تأیید مستقل: ترکیبی که در آن ارزیابی اولیه توسط تیم داخلی و تأیید نهایی توسط یک ارزیاب مستقل انجام میشود.
نتایج این ارزیابیها معمولاً با استفاده از سطوح کیفی مشخصی گزارش میشوند که شامل «دستیابی کامل»، «دستیابی عمومی»، «دستیابی جزئی» و «عدم دستیابی» است. این رتبهبندی به کمیته حسابرسی و مدیریت ارشد دید واضحی از نقاط قوت و زمینههای بهبود ارائه میدهد.
داشبورد گزارشدهی: مروری بر اصول کلیدی
یکی از بخشهای اصلی این الگو، داشبورد گزارشدهی خلاصه است. این داشبورد به منظور تسهیل گزارشدهی به کمیته حسابرسی طراحی شده و خلاصهای از نتایج ارزیابی را در مورد ۱۵ اصل کلیدی ارائه میدهد. این اصول، ستون فقرات عملکرد یک واحد حسابرسی داخلی مؤثر را تشکیل میدهند.
نمونهای از اصول کلیدی در استانداردهای جهانی حسابرسی داخلی
استانداردها حول اصول بنیادین سازماندهی شدهاند که هر حسابرس داخلی باید از آنها پیروی کند. در ادامه به چند اصل مهم اشاره میکنیم:
- اصل ۱: نشان دادن صداقت: انجام کار با صداقت و شجاعت حرفهای.
- اصل ۲: حفظ بیطرفی: داشتن نگرش بیطرفانه و بدون تعصب در تمام مراحل کار.
- اصل ۳: نشان دادن شایستگی: بکارگیری دانش، مهارت و تواناییهای لازم برای انجام مسئولیتها.
- اصل ۶: کسب مجوز از هیئت مدیره: اطمینان از اینکه فعالیت حسابرسی داخلی دارای مأموریت و اختیارات مشخص از سوی هیئت مدیره است.
- اصل ۹: برنامهریزی استراتژیک: درک فرآیندهای حاکمیت، مدیریت ریسک و کنترل داخلی برای تدوین برنامه حسابرسی.
- اصل ۱۲: ارتقاء کیفیت: اجرای برنامههای تضمین و بهبود کیفیت داخلی و خارجی.
دامنه دوم: اخلاق و حرفهایگری
یکی از مهمترین دامنههای استانداردها، «اخلاق و حرفهایگری» است که بر رفتار و عملکرد حسابرسان داخلی تمرکز دارد. این دامنه شامل اصول زیر است:
اصل ۱: نشان دادن صداقت (Demonstrate Integrity)
حسابرسان داخلی باید در کار و رفتار خود صداقت را به نمایش بگذارند. این اصل شامل استانداردهایی مانند صداقت و شجاعت حرفهای (۱.۱)، احترام به انتظارات اخلاقی سازمان (۱.۲) و پایبندی به رفتار قانونی و اخلاقی (۱.۳) میشود.
اصل ۲: حفظ بیطرفی (Maintain Objectivity)
بیطرفی به معنای نگرش منصفانه و بدون تعصب در هنگام انجام خدمات حسابرسی است. حسابرسان باید از هرگونه تضاد منافع واقعی یا ظاهری که میتواند بیطرفی آنها را خدشهدار کند، اجتناب ورزند و در صورت وجود، آن را افشا کنند.
پیروی از استانداردهای جهانی حسابرسی داخلی نه تنها به انطباق با الزامات حرفهای کمک میکند، بلکه باعث تقویت اعتبار و اثربخشی واحد حسابرسی داخلی در سازمان میشود. برای اطلاعات بیشتر میتوانید به وبسایت رسمی انجمن حسابرسان داخلی مراجعه کنید.
منبع: Copyright © 2025 by The Institute of Internal Auditors-Australia, Internal Audit Quality Analysis Template
