اشتهای ریسک: کلید موفقیت سازمان در دنیایی در حال تغییر
اشتهای ریسک: چرا باید برای آن وقت بگذارید؟
اشتهای ریسک یکی از مفاهیم بنیادین برای موفقیت هر سازمانی است. بسیاری گمان میکنند که اعضای هیئت مدیره، مدیران عامل و مدیران ارشد به طور ذاتی آن را میدانند یا هنگام تصمیمگیری به آن پی میبرند. اما ما معتقدیم که باید اشتهای ریسک را به بخشی جداییناپذیر از فرآیند تصمیمگیری تبدیل کرد. این سند بر توسعه استراتژیها و اهداف و مدیریت سازمان شما برای موفقیت، با توجه به میزان ریسکی که مایل و نیازمند به پذیرش آن هستید، تمرکز دارد.
در دنیای امروز که چشماندازهای کسبوکار به سرعت در حال تغییر هستند، درک این مفهوم دشوارتر شده است. نهادهای نظارتی دامنه فعالیت خود را به حریم خصوصی و امنیت دادهها گسترش دادهاند، ذینفعان انتظار اهداف اجتماعی قوی از شرکتها دارند و نحوه کار کارمندان در حال تحول است. ریسکهای مرتبط با این تغییرات بسته به جهتگیریهای استراتژیک متفاوت است و این پیامها باید به درستی درک شوند.
پیوند میان اشتهای ریسک و استراتژی
هیئت مدیرهها و مدیران باید پیشنگر باشند و با در نظر گرفتن دیدگاههای مختلف، تصمیمگیری کنند. سازمانهایی که میتوانند تغییرات را پیشبینی کرده و ریسک خود را درک کنند، بهتر میتوانند با شرایط چالشبرانگیز سازگار شوند. به باور ما، اشتهای ریسک پیوندی حیاتی بین تدوین استراتژی و تحقق عملکرد است. هدف ما کمک به هیئت مدیرهها، مدیران اجرایی و مدیران برای بهبود تنظیم استراتژی و عملکرد از طریق کاربرد مؤثرتر اشتهای ریسک است.
تعریف اشتهای ریسک بر اساس چارچوب COSO
بر اساس چارچوب مدیریت ریسک سازمانی COSO، اشتهای ریسک به این صورت تعریف میشود: «انواع و میزان ریسکی که یک سازمان، در سطح کلان، مایل به پذیرش آن در راستای دستیابی به ارزش است.»
این تعریف چند نکته کلیدی را در بر دارد:
- جامع و گسترده است: این مفهوم عمداً به صورت گسترده تعریف شده تا در سراسر سازمان کاربرد داشته باشد و در شرایط متغیر کسبوکار نیز مرتبط باقی بماند.
- متمرکز بر استراتژی است: بر ریسکی تمرکز دارد که باید برای دنبال کردن استراتژیهایی که موفقیت بلندمدت را افزایش میدهند، پذیرفته شود.
- فراتر از تصمیمات فردی است: ریسک را چیزی فراتر از تصمیمات منفرد میشناسد و آن را به عنوان بخشی از یک پورتفوی کلی در نظر میگیرد.
- به ارزش گره خورده است: با انتخابهایی که سازمان برای ایجاد و حفظ ارزش انجام میدهد، مرتبط است.
۶ نکته کلیدی در مورد اشتهای ریسک که باید به خاطر بسپارید:
- اشتهای ریسک یک چارچوب جداگانه نیست: بلکه بخشی جداییناپذیر از مدیریت ریسک و نحوه ارتباط و عمل سازمانها است.
- اشتهای ریسک و تحمل ریسک متفاوتند: این دو مفهوم با هم مرتبط هستند اما ایدههای متفاوتی را بیان میکنند که اغلب به اشتباه به جای هم به کار میروند.
- کاربرد آن فراتر از صنعت خدمات مالی است: اگرچه در بسیاری از مقررات خدمات مالی گنجانده شده، اما میتواند به همه سازمانها در درک و مدیریت بهتر عملکرد کمک کند.
- اشتهای ریسک در قلب تصمیمگیری قرار دارد: هم برای تصمیمگیری و هم برای تشخیص لزوم اتخاذ یک تصمیم، حیاتی است.
- بسیار فراتر از یک معیار کمی است: کاربرد بهتر آن میتواند سازمان را به سمت فرصتهای آیندهنگر و پیشگیرانه سوق دهد که استراتژی را برای اقدامات آتی به هم پیوند میدهد.
- به افزایش شفافیت کمک میکند: یک اشتهای ریسک به خوبی تدوین و ابلاغ شده، آگاهی از ریسکهایی را که سازمان مایل به پذیرش یا محدود کردن آنهاست، فراهم میکند.
استفاده از اشتهای ریسک برای بهبود عملکرد
هر سازمانی باید بپذیرد که پذیرش ریسک برای نوآوری و رشد، ذاتی کسبوکار است. چالش اصلی، دانستن میزان مناسب ریسک لازم برای حفظ نوآوری و رشد در سراسر سازمان است. با این دانش، یک سازمان میتواند تصمیم بگیرد که کدام استراتژیها را اتخاذ و کدام اهداف را دنبال کند. اشتهای ریسک باید به اندازهای انعطافپذیر باشد که با شرایط متغیر سازگار شود و به سازمان کمک کند تا در چشمانداز در حال تحول، مرتبط باقی بماند. این دیدگاه، اشتهای ریسک را به تمام ذینفعان گسترش میدهد و آن را در فرهنگ سازمانی ادغام میکند.
منبع: این مقاله بر اساس راهنمای “Risk Appetite – Critical to Success” منتشر شده توسط کمیته سازمانهای حامی کمیسیون تردوی (COSO) در می ۲۰۲۰ تهیه شده است.
