خلاصه استانداردهای حسابداری ایران (1 تا 8) | راهنمای جامع

خلاصه استانداردهای حسابداری ایران: راهنمای جامع
درک و بهکارگیری خلاصه استانداردهای حسابداری برای تهیه گزارشهای مالی شفاف و قابل اتکا امری ضروری است. این استانداردها، که توسط سازمان حسابرسی تدوین میشوند، چهارچوبی یکپارچه برای ثبت، طبقهبندی و گزارشگری رویدادهای مالی فراهم میکنند. در این مقاله به بررسی خلاصه و نکات کلیدی استانداردهای حسابداری شماره ۱ تا ۸ ایران میپردازیم.
استاندارد شماره ۱: ارائه صورتهای مالی
هدف اصلی این استاندارد، تعیین مبنای ارائه صورتهای مالی با مقاصد عمومی است تا از قابلیت مقایسه آن با صورتهای مالی دورههای قبل همان واحد تجاری و همچنین با صورتهای مالی سایر واحدهای تجاری اطمینان حاصل شود. این استاندارد الزامات کلی برای ارائه صورتهای مالی، رهنمودهایی برای ساختار آنها و حداقل الزامات محتوایی را مشخص میکند.
اجزای اصلی صورتهای مالی:
- صورت وضعیت مالی (ترازنامه)
- صورت سود و زیان جامع
- صورت تغییرات در حقوق مالکانه
- صورت جریانهای نقدی
- یادداشتهای توضیحی
استاندارد شماره ۲: صورت جریانهای نقدی
این استاندارد، واحد تجاری را ملزم به تهیه صورت جریانهای نقدی به عنوان بخشی جداییناپذیر از صورتهای مالی میکند. اطلاعات مربوط به جریانهای نقدی برای ارزیابی توانایی واحد تجاری در ایجاد وجه نقد و نیازهای آن برای استفاده از این وجوه، برای استفادهکنندگان صورتهای مالی مفید است.
طبقهبندی جریانهای نقدی:
- فعالیتهای عملیاتی: فعالیتهای اصلی مولد درآمد واحد تجاری.
- فعالیتهای سرمایهگذاری: تحصیل و واگذاری داراییهای بلندمدت و سایر سرمایهگذاریها.
- فعالیتهای تأمین مالی: فعالیتهایی که منجر به تغییر در اندازه و ترکیب حقوق مالکانه و استقراضهای واحد تجاری میشود.
استاندارد شماره ۳: درآمد عملیاتی
این استاندارد به نحوه حسابداری درآمدهای حاصل از معاملات و رویدادهای مشخصی میپردازد. موضوع اصلی در حسابداری درآمد، تعیین زمان شناخت درآمد است. درآمد زمانی شناسایی میشود که شواهد کافی مبنی بر وقوع یک جریان ورودی منافع اقتصادی وجود داشته باشد و این منافع را بتوان به گونهای قابل اتکا اندازهگیری کرد.
معیارهای شناخت درآمد:
- انتقال مخاطرات و مزایای عمده مالکیت کالا به خریدار.
- عدم وجود کنترل یا مدیریت مؤثر بر کالای فروشرفته.
- امکان اندازهگیری مبلغ درآمد به طور قابل اتکا.
- احتمال ورود منافع اقتصادی مرتبط با معامله به واحد تجاری.
استاندارد شماره ۴: ذخایر، بدهیها و داراییهای احتمالی
هدف این استاندارد حصول اطمینان از بکارگیری معیارهای شناخت و مبانی اندازهگیری مناسب در مورد ذخایر، بدهیهای احتمالی و داراییهای احتمالی است. این استاندارد تفاوت بین ذخیره (که در ترازنامه شناسایی میشود) و بدهی احتمالی (که افشا میشود) را مشخص میکند.
چه زمانی باید ذخیره شناسایی شود؟
یک ذخیره باید زمانی شناسایی شود که:
- واحد تجاری تعهدی فعلی (قانونی یا عرفی) در نتیجه رویدادی در گذشته داشته باشد.
- خروج منافع اقتصادی برای تسویه این تعهد محتمل باشد.
- مبلغ تعهد را بتوان به گونهای قابل اتکا برآورد کرد.
استاندارد شماره ۵: رویدادهای بعد از تاریخ ترازنامه
این استاندارد به رویدادهایی میپردازد که بین تاریخ ترازنامه و تاریخ تأیید صورتهای مالی رخ میدهند. این رویدادها به دو دسته تقسیم میشوند:
- رویدادهای تعدیلی: رویدادهایی که شواهدی در مورد شرایط موجود در تاریخ ترازنامه فراهم میکنند و نیازمند تعدیل مبالغ شناسایی شده در صورتهای مالی هستند.
- رویدادهای غیرتعدیلی: رویدادهایی که بیانگر شرایط ایجاد شده بعد از تاریخ ترازنامه هستند و تنها در یادداشتهای توضیحی افشا میشوند (اگر بااهمیت باشند).
استاندارد شماره ۸: موجودی مواد و کالا
موضوع اصلی در حسابداری موجودی کالا، تعیین مبلغ بهای تمام شدهای است که باید به عنوان دارایی شناسایی و تا زمان شناخت درآمدهای مربوط، نگهداری شود. این استاندارد، راهنماییهایی را برای تعیین بهای تمام شده و شناخت بعدی آن به عنوان هزینه، از جمله هرگونه کاهش ارزش به خالص ارزش فروش، ارائه میکند. برای اطلاعات بیشتر میتوانید به منابع رسمی جامعه حسابداران رسمی ایران مراجعه کنید.
منبع: خلاصه استانداردهای حسابداری سازمان حسابرسی


